TÜRKİYE  SANAL  EĞİTİM BİLİMLERİ KÜTÜPHANESİ                          Afyon Kocatepe Üniversitesi [Hazırlayan: Mustafa Ergün]
[Yazar ve Konuya Göre Arama][Fulltext ve İçindekiler Listesi][İngilizce Eğitim Siteleri][Türkçe Eğitim Siteleri]

JOHN DEWEY VE TÜRKİYE’DE İLKÖĞRETİMDE TARİH ÖĞRETİMİ (1923-1930)

Bahri ATA

 ÖZET: 1923-1930 arasında, John Dewey'nin tarih öğretimine ilişkin görüşleri ve önerileri; 1926 tarih programına, süreli yayınlara ve tarih ders kitaplarına sınırlı olarak yansımış, 2. Meşrutiyet'ten beri süre gelen tarih öğretimi geleneğini yıkamamıştır. Bu yıllar arasında John Dewey'i doğru olarak anlayanların tarihçi kökenli olmayıp, Ali Fahreddin ve İhsan Sungu gibi eğitimci olmaları, Dewey'nin tarih öğretimine etkisinin sınırlı kaldığını göstermektedir. 1923 sonrası, Türk tarihinin, hanedan tarihçiliğinden arındırılması, bilimsel ve ulusal görüş açısından yazılması problemi, tarihin pedagojik öğretimini gölgede bırakmış, çocuğa uygun tarih öğretimi ikincil plana düşmüştür. 1930 sonrası da Atatürk, tarihin, Türk ulusu görüşü açısından yazılması birincil problemi üzerinde yoğunlaşmış, tarihin pedagojik öğretimine ilişkin düşünsel atmosfer oluşmamıştır.

GİRİŞ

Bu bildiride, Atatürk döneminde Türkiye’ye davet edilen John Dewey’nin ilköğretimde tarih öğretimine etkisi tartışılacaktır. Şimdiye kadar, pek çok araştırma, Dewey raporunun, teknik eğitim, öğretmen yetiştirme problemleri, köy okulları, okul binası gibi Türk eğitim unsurlarına etkisi üzerinde durmuştur. Gerçekten de raporun bel kemiğini, yeni cumhuriyetin milli eğitim örgütünün yapısına ilişkin öneriler oluşturmaktadır. Bu çalışmada ise dönemin tarih öğretim programlarından, süreli yayınlarından ve tarih ders kitaplarından yola çıkarak “ acaba, John Dewey’nin görüşleri 1923-1930 arasında Türkiye’de ilköğretim düzeyinde tarih öğretimini ne ölçüde etkiledi?” sorusuna yanıt aranacaktır.

Cumhuriyetin ilanından sonra, Türkiye, batılı ve demokratik bir ülke olma yolunda eğitim sistemini yeniden yapılandırma sürecinde dünyaca tanınmış eğitim otoriteleri olan John Dewey, Alfred Kühne, Omer Buyse, Albert Malche gibi kişilerin görüşlerine başvurdu. Özellikle John Dewey’nin Türkiye’ye davet edilmesi Maarif Misakı’yla benimsenen pragmatist eğitim felsefesi ile yakından ilişkilidir.

 Tam Metin
 
 Asıl kaynağa ulaşamıyorsanız, Arşivimizdeki metni okuyabilirsiniz.